Aydın’da 28 mahallede 'mavi dil' karantinası! Mavi dil hastalığı nedir? Mavi dil virüsü nasıl bulaşır, tedavisi var mı?

Hastalığın bulaşıcı olması nedeniyle yaklaşık 10 kilometrelik alanda İl Tarım ve Orman Müdürlüğü'nce karantina uygulaması başlatıldı.

GİRİŞ ÇIKIŞLAR YASAKLANDI

Bu kapsamda Baltaköy, Armutlu, Bademli, Böcek, Çayyüzü, Çeştepe, Çiftlikköy, Doğan, Gölhisar, Ilıcabaşı, Işıklı, İmamköy, Kadıköy, Kocagür, Kozalaklı, Mesudiye, Ovaeymir, Pınardere, Savrandere, Serçeköy, Sıralılar, Şahnalı, Tepecik, Tepeköy, Yağcılar, Yeniköy ve Yılmazköy'e hayvan giriş ve çıkışları yasaklandı.

Ayrıca Çeştepe Mahallesi'nde bulunan "Efeler Belediyesi Hayvan Pazarı" da kapatıldı.

MAVİ DİL HASTALIĞI NEDİR?

Mavi dil hastalığı; koyun, keçi, sığır, deve, ceylan ve Afrika antilobu gibi çok sayıda hayvanı etkileyen enfeksiyöz bir rahatsızlıktır. Hastalık, BTV (Blue Tongue Virus, Mavi Dil Virüsü) adlı virüsün hayvanların vücuduna girmesiyle oluşur. Virüs, Culicoides türü böcekler tarafından taşınır. Bu böceklerin hayvanları ısırmasıyla birlikte virüs hayvan vücuda girer.

Mavi dil hastalığı özellikle koyunlarda çok ağır seyreder. Mavi dil hastalığına yakalanan koyunlarda kilo kaybı, yün üretiminde azalma ve ölüm gibi ciddi komplikasyonlar gelişebilir.

Koyunlarda hastalığa bağlı morbidite (sağlık halinin kaybolması) oranı neredeyse %100'dür. Yani koyunlar hastalığa bağlı ciddi belirti ve bulgular gösterir. Koyunlarda mortalite yani ölüm oranı ise %2-30 civarındadır ancak bazı bölgelerde %70'e kadar çıkabilir.

Sığırlarda enfeksiyon oranı daha yüksek olarak belirlenmiştir. Sığırlarda belirti ve bulguların şiddeti ise enfeksiyon oluşturan virüs serotipine göre önemli ölçüde değişiklik gösterir.

Mavi dil hastalığının salgın haline geldiği bölgelerde; gerek hayvanların sağlığında bozulma ve sayıda azalma gerek test ve tedavi masrafları gerek de hastalığın yayılmasını önlemek için alınan önlemler nedeniyle ciddi ekonomik problemler ortaya çıkmaktadır.

Mavi dil hastalığı tespit edildiği takdirde ulusal yetkililere haber verilmesi gereken bir rahatsızlıktır. Bunun amacı, bulaşın olası olduğu işletmeleri kontrol etmek ve hastalığın daha geniş alana yayılmasını engellemektir.

MAVİ DİL HASTALIĞI NASIL YAYILIR?

Mavi dil hastalığının yayılımı vektör aracılığıyla olmaktadır. Vektör, bir mikroorganizmayı vücudunda barındıran ve başka canlılara yayılmasına aracılık eden organizmalara verilen addır.

Mavi dil hastalığının yayılmasına neden olan vektörler ise Culicoides cinsi böceklerdir. Bu böcekler enfekte hayvanları ısırarak kanlarını emer. Virüsü vücuduna alan böcekler yaklaşık 7 gün sonunda virüsü bulaştırabilir hale gelir. Bu süre sonunda sağlıklı bir hayvanı ısırırken aynı zamanda hayvanın vücuduna virüs bulaştırmış olur.

Mavi dil hastalığı sadece Culicoides cinsi sinekler aracılığıyla yayılmaktadır. Hasta bir hayvanın örneğin koyunun çevresindeki sağlıklı koyunlara hastalık bulaştırma ihtimali yoktur. Hastalık hayvanlardan insanlara da bulaşmaz.

Mavi dil hastalığı hayvanlara doğrudan temas etmekle, hayvanların yününü kullanmak veya sütünü içmek ile bulaşmaz.

MAVİ DİL HASTALIĞI BELİRTİLERİ NELERDİR?

Mavi dil hastalığı her cins hayvanı aynı ölçüde etkilemez. Hastalıktan en çok etkilenen hayvan grubu koyunlardır. Ancak koyunlarla akraba sayılan keçiler mavi dil hastalığına yakalansa bile belirti göstermez veya hafif belirtiler gösterir. Genel olarak hayvanlarda oluşan belirtiler, hastalığa neden olan virüsün alt tipine göre farklılık gösterir.

Mavi dil hastalığına yakalanan koyunlardaki belirtiler şu şekildedir:

• Ateş
• Burun dokusunda kanama veya ülser benzeri yara oluşumu
• Tükürük salgısında ve burun akıntısında artma
• Dudak, dil ve çenede şişme
• Toynak üzeri bölgede iltihaplanma, topallama
• Güçsüzlük
• Depresyon
• Kilo kaybı
• Kusma, ishal
• Zatürre (Akciğerlerde enfeksiyon)
• Siyanoza bağlı olarak dilin mavi renk alması
• Gebe koyunlarda düşük meydana gelmesi
• Hayvanın yününün azalması veya tamamen ortadan kaybolması

MAVİ DİL HASTALIĞI TEDAVİSİ VAR MI?

Mavi dil hastalığı viral enfeksiyon sonucu geliştiğinden direkt bir tedavisi yoktur. Hastalığa karşı en büyük önlem ise hayvanları BTV'ye karşı aşılamaktır.

Mavi dil hastalığının yayılmasını önlemek için böcekler/sinekler ile mücadele etmek oldukça önemlidir. Özellikle virüsün daha çok yayıldığı dönemlerden önce hayvanların, özellikle gebe olanların, uygun bir repellent maddenin sırttan dökülmesi veya püskürtülmesi yöntemiyle ilaçlanması faydalı olacaktır.

Virüs dolaşımının arttığı dönemlerde hayvan hareketinin azaltılması, mavi dil hastalığı belirtileri gösteren hayvanların karantinaya alınması gerekir. Hastalık böcek aracılığıyla yayıldığından sadece hastalığın görüldüğü yerin değil çevredeki işletmelerin de karantinaya alınması gerekir. İhtiyaç halinde çevre işletmelerdeki hayvanlar da hastalık açısından taranabilir. Mavi dil hastalığı veya hastalık şüphesi fark edildiğinde mutlaka yetkililere haber verilmelidir.